Opleiding: Liberal Arts and Sciences – University College

Voor veel mensen is onderwijs een plek waar leerlingen in een vierkantje worden geduwd, ook als ze een rondje zijn, omdat de maatschappij nu eenmaal vierkantjes nodig heeft. Toekomstige generaties zullen op deze tijd terugkijken met ongeloof over de manier waarop wij creativiteit en
ontdekkingsdrang wisten te beteugelen.

Robbert Dijkgraaf, De Volkskrant

Vanuit mijn eigen ervaring wilde ik graag het volgende met – ouders, toekomstige studenten ofwel twijfelende studenten delen. Er wordt voornamelijk gekeken naar waar je ‘goed’ in bent. Niet zo gek gezien ergens goed in zijn en iets ‘leuk’ vinden vaak hand in hand gaat. Na je profielkeuze bereid je, je de komende jaren voor op het eindexamen en in de tussentijd wordt een studiekeuze gemaakt. Je bent rond de zeventien/achttien jaar oud. Een leeftijd waarop deze keuze wordt beïnvloed door verschillende factoren. Vrienden, de docenten die je hebt gehad en je omgeving. Maar ook of je zekerheid wilt zoeken, onzeker bent, niet weet waar je ‘goed’ in bent, en juist wel of geen risico’s durft te nemen. Scholieren zijn beïnvloedbaar en kunnen hun keuze door andere factoren laten leiden of door het gebrek aan richting in grote onwetendheid blijven. Deze onwetendheid brengt een onzekere studiestart met zich mee. Je bent niet helemaal zeker van je zaak, is er dan genoeg motivatie om je studie af te maken, door te zetten als het moeilijk is? Er zijn natuurlijk ook scholieren die al jaren weten wat zij willen worden. Zij kunnen zich vaak verenigen met de categorie zekerheidszoekers, mensen die liever geen risico’s nemen. Een studie waar een duidelijk toekomstbeeld wordt geschetst. Maar is dit duidelijke toekomstbeeld in deze tijd niet achterhaald? Een tijd waarin omscholing wordt gestimuleerd, je van verschillende banen wisselt en een vast contract voor veertig jaar niet meer lijkt te bestaan. Een tijd van complexiteit. Een tijd vol ethische dilemma’s, politieke correctheid, technologische ontwikkelingen, migratiestromen en duurzaamheid. Wat betekent zekerheid zoeken in deze tijd? Bestaat dit nog wel? Naast de onzekerheid is het ook een complexe tijd. En waarom zouden wij ons als scholieren op zeventien, achttien jaar – nog vol op in ontwikkeling – al willen beperken tot één discipline? En onszelf daarmee dwingen tot een keuze waar niet iedereen klaar voor is. De taboe omtrent de onwetendheid die de studiekeuze met zich meebrengt, hoeft niet als iets negatiefs gezien te worden. Het is oké om geen specifieke keuze te willen en te kunnen maken. In het Amerikaanse schoolsysteem is dit zelfs de norm. Voor dat je naar ‘’Medical School’ of ‘’Law School’’ wilt, dien je eerst een undergraduate” programma te volgen. Dit is een driejarig programma waarin je een bachelor Liberal Arts and Sciences volgt. Kort door de bocht: een studie waarin je vakken vanuit verschillende bachelors kan volgen. Hierbinnen volg je een hoofdrichting, zodat je je wel specialiseert om toegang te verkrijgen tot de aansluitende masters. Een opleiding die sinds een aantal jaren steeds populairder wordt in Nederland. Onder de term ‘’University College’’ en de ‘off-campus’ bachelor Liberal Arts and Sciences in Utrecht kunnen studenten zich drie jaar lang breed ontwikkelen, een scala aan vakken volgen en zich daarnaast ook specialiseren in een hoofdrichting waardoor toegang tot een master wordt verkregen. Ik wil zeker niet betogen dat vroegtijdig specialiseren slecht is. Maar op een leeftijd van achttien jaar oud valt er nog zo veel te leren en te ontdekken. Ik ben ervan overtuigd dat je nog lang niet altijd zeker weet wat je kunt, wilt en leuk vindt. En waarom verplichten wij onszelf dan tot het maken van een keuze, als je ook meerdere disciplines tegelijk kunt volgen. Ofwel het interdisciplinaire Liberal Arts and Sciences. Een opleiding waarin verschillende disciplines aan bod komen. De combinatie van Alfa, Bèta en Gamma zorgt ervoor dat je op een interdisciplinaire manier complexe vraagstukken kunt oplossen. Denk aan een combinatie van vakken als: Islam, pedagogische vraagstukken rondom polarisatie, journalistiek, internationale rechtvaardigheid en sociale geografie. Of wil je juist richting bèta en duurzaamheid, dan kan je kiezen voor biologie, systeem aarde en duurzame ontwikkeling. Dit is een minimaal voorbeeld van alle keuzes die je hebt binnen de studie. Zelfs de optie Geneeskunde staat nog open. De kunst van het volgen van verschillende vakken is een brede algemene kennis, vanuit verschillende disciplines naar een vraagstuk kunnen kijken als uitzoeken waar je daadwerkelijk goed in bent en passie voor hebt. Omarm de onwetendheid omtrent je studiekeuze. Jezelf zo jong al tot een discipline benoemen is lang niet in alle gevallen wenselijk.

Anne Schouten

11-02-2019